برگشت به رژیم بعد از عید: برنامه ۷ روزه بعد از پرخوری نوروز

برای برگشت به رژیم بعد از عید، لازم نیست چند روز گرسنگی بکشید یا رژیم سم‌زدایی بگیرید. بیشتر وزنی که در تعطیلات نوروز اضافه شده آب، نمک و غذای داخل دستگاه گوارش است و با برگشت به وعده‌های منظم، ظرف یکی دو هفته کم می‌شود. کافی است از فردای سیزده‌بدر ساعت وعده‌ها را برگردانید، آجیل و شیرینی باقی‌مانده را از جلوی چشم بردارید، آب بیشتری بنوشید و هر روز دست‌کم یک وعده را ثبت کنید. برنامه‌ی ۷ روزه‌ی پایین همین کارها را روزبه‌روز جلو می‌برد.

اگر پیش از عید برنامه داشتید و حالا حس می‌کنید همه‌چیز به هم ریخته، این حس بیشتر از واقعیت است. دو هفته مهمانی، چند ماه تلاش را پاک نمی‌کند.

چقدر از وزن عید واقعاً چربی است؟

حسابش ساده است. هر کیلوگرم چربی بدن حدود ۷۷۰۰ کالری انرژی ذخیره دارد. فرض کنید در دو هفته‌ی عید، هر روز ۵۰۰ کالری بیشتر از نیازتان خورده‌اید؛ که با آجیل و شیرینی و دو مهمانی در روز، عدد کمی هم نیست. جمعش حدود ۷۰۰۰ کالری می‌شود، یعنی کمتر از یک کیلو چربی.

پس چرا ترازو دو یا سه کیلو بیشتر نشان می‌دهد؟

• نمک: آجیل شور، سبزی‌پلو با ماهی دودی، ترشی و غذای رستوران بدن را وادار می‌کنند آب بیشتری نگه دارد.
• ذخیره‌ی کربوهیدرات: بدن کربوهیدرات اضافه را به‌صورت گلیکوژن در عضله و کبد ذخیره می‌کند و هر گرم گلیکوژن مقداری آب هم کنار خودش نگه می‌دارد.
• غذای در حال هضم: وقتی حجم غذا بیشتر است، وزن محتویات روده هم بیشتر است.
• تحرک کمتر و خواب نامنظم: نشستن طولانی در مهمانی‌ها و سفر، و بیدار ماندن تا دیروقت، هم آب نگه داشتن را بیشتر می‌کند و هم اشتها را.

این بخش آبی با برگشت به غذای معمولی، چند روز تا دو هفته طول می‌کشد تا برود. اگر هر روز صبح خودتان را وزن می‌کنید، این بالا و پایین‌ها را می‌بینید؛ راهنمای نوسان روزانه وزن توضیح می‌دهد چرا نباید به عدد یک صبح زیاد اعتنا کرد.

چرا رژیم سخت و «جبرانی» بعد از عید جواب نمی‌دهد؟

بعد از تعطیلات، وسوسه‌ی جبران زیاد است. چند باور رایج را مرور کنیم:

«چند روز فقط آبمیوه و سوپ می‌خورم تا بدن سم‌زدایی شود.» بدن برای پاک‌سازی، کبد و کلیه دارد و به رژیم خاصی نیاز ندارد. رژیم آبمیوه پروتئین کمی دارد، گرسنگی زیادی می‌آورد و وزنی که با آن کم می‌شود بیشتر آب است. معمولاً هم با اولین وعده‌ی معمولی برمی‌گردد.

«صبحانه و ناهار را حذف می‌کنم تا کالری عید جبران شود.» حذف وعده بعد از روزهای پرخوری، معمولاً به گرسنگی شدید شب و پرخوری دوباره ختم می‌شود. چرخه‌ی «کم‌خوری، پرخوری، احساس بد، کم‌خوری» همان چیزی است که باید از آن بیرون آمد.

«باید دو ساعت در روز ورزش کنم تا شیرینی‌ها بسوزد.» ورزش سنگین ناگهانی بعد از دو هفته استراحت، احتمال آسیب و کوفتگی را بالا می‌برد و اشتها را هم زیاد می‌کند. برگشت تدریجی به همان پیاده‌روی و تمرین قبل از عید کافی است.

«حالا که خراب شد، از شنبه‌ی بعد شروع می‌کنم.» هر روزی که منتظر شروع می‌مانید، یک روز دیگر شیرینی و آجیل در خانه است. شروع از همین فردا، با یک کار کوچک، بهتر از شروع بزرگ در هفته‌ی بعد است.