معجون چاقی بدون پودر: ۱۰ دستور ۵ دقیقهای با شیر و خرما
انتشار: ۲۲ شهریور ۱۴۰۵
معجون چاقی خانگی یعنی یک لیوان نوشیدنی پرکالری که از شیر، خرما، موز، آجیل، جو دوسر یا ارده درست میشود و بین وعدهها خورده میشود. هر لیوان، بسته به دستور، حدود ۳۵۰ تا ۷۰۰ کالری دارد و ساختنش پنج دقیقه بیشتر طول نمیکشد. معجون بهخودیخود چاق نمیکند؛ کارش این است که کسی که اشتهای کمی دارد، بدون یک بشقاب غذای اضافه، به کالری بیشتری برسد. در ادامه ۱۰ دستور با عدد کالری و پروتئین هر کدام آمده است.
معجون چاقی چطور وزن را بالا میبرد؟
وزن وقتی بالا میرود که بدن هر روز کمی بیشتر از نیازش انرژی بگیرد. این مقدار اضافه را «مازاد کالری» میگویند و برای افزایش وزن سالم، حدود ۳۰۰ تا ۵۰۰ کالری در روز کافی است. یک لیوان معجون تقریباً همین مقدار است. پس اگر بقیه غذای روزتان مثل قبل بماند و یک لیوان معجون به آن اضافه شود، همان مازادی را ساختهاید که برای وزنگیری لازم است.
مزیت اصلی معجون، مایع بودنش است. نوشیدنی معمولاً معده را کمتر از غذای جامد پر میکند و گرسنگی وعده بعد را کمتر عقب میاندازد. کسی که بعد از نصف بشقاب برنج سیر میشود، اغلب یک لیوان شیر و موز را بیزحمت تا ته میخورد.
یک نکته را هم از اول بدانید: هیچ ترکیب جادوییای وجود ندارد. خرما و شیر خاصیت ویژهای برای چاقی ندارند؛ فقط در حجم کم کالری خوبی دارند و همهجا پیدا میشوند. معجونی که هر روز خورده شود، از معجون «قویتری» که هفتهای یک بار خورده میشود، بیشتر اثر دارد.
اینکه نیاز روزانه بدنتان چقدر است، با محاسبهگر TDEE تخمین بزنید. اگر برنامه کاملتری برای وزنگیری میخواهید، برنامه ۱۲ هفتهای افزایش وزن سالم را بخوانید؛ معجون یکی از ابزارهای همان برنامه است، نه جایگزینش.
فرمول ساخت هر معجون: پایه، کالریساز، طعم
بهجای حفظ کردن دستورها، یک فرمول ساده یاد بگیرید تا با هر چیزی که در یخچال دارید معجون بسازید:
پایه مایع: یک لیوان شیر پرچرب یا ماست رقیقشده با کمی شیر.
کالریساز اصلی: موز، خرما، جو دوسر یا انجیر خشک.
چربی سالم: کره بادامزمینی، ارده، گردو، بادام یا پسته.
طعم: دارچین، هل، کاکائو، کمی قهوه یا چند قطره گلاب.
جدول زیر کالری تقریبی مواد رایج را نشان میدهد. با جمع زدن عددهای ردیفهایی که انتخاب میکنید، کالری معجونتان را تخمین بزنید.
ماده
مقدار
کالری تقریبی
پروتئین تقریبی
شیر پرچرب
یک لیوان (۲۵۰ میلیلیتر)
۱۵۰
۸ گرم
ماست پرچرب
۲۰۰ گرم
۱۳۰
۷ گرم
موز
یک عدد متوسط
۱۰۰
۱ گرم
خرما
هر دانه متوسط
۲۵ تا ۳۵
ناچیز
جو دوسر
۴ قاشق غذاخوری (۴۰ گرم)
۱۵۰
۵ گرم
کره بادامزمینی
یک قاشق غذاخوری
۹۵
۴ گرم
ارده
یک قاشق غذاخوری
۹۰
۳ گرم
گردو
۳ عدد کامل (حدود ۱۵ گرم)
۱۰۰
۲ گرم
بادام یا پسته
۲۰ گرم
۱۱۵
۴ گرم
عسل یا شیره خرما
یک قاشق غذاخوری
۶۰
ناچیز
بستنی وانیلی
یک اسکوپ
۱۳۰
۲ گرم
عددها با برند، اندازه و رقم خرما فرق میکنند. برای دیدن کالری و ماکروی هر ماده، به جستوجوی کالری غذاها سر بزنید.
۱۰ دستور معجون چاقی ۵ دقیقهای
همه این دستورها برای یک لیوان بزرگ است. مواد را در مخلوطکن بریزید و یک دقیقه هم بزنید. اگر هسته خرما را درآورید و آجیل را از شب قبل خیس کنید، بافت معجون یکدستتر میشود.
۱. شیر و خرما و گردو (حدود ۳۶۰ کالری)
یک لیوان شیر، ۴ دانه خرمای بیهسته، ۳ گردوی کامل و یک پنس دارچین. سادهترین معجون است و مواد اولیهاش تقریباً در هر خانهای هست. حدود ۱۱ گرم پروتئین دارد. اگر خرمای خشک دارید، ده دقیقه در شیر گرم خیسش کنید تا راحتتر له شود.
۲. موز، جو دوسر و کره بادامزمینی (حدود ۴۹۵ کالری)
یک لیوان شیر، یک موز، ۴ قاشق غذاخوری جو دوسر و یک قاشق غذاخوری کره بادامزمینی. با حدود ۱۸ گرم پروتئین، سیرکنندهترین دستور این فهرست برای صبحهایی است که صبحانه از گلویتان پایین نمیرود.
۳. ارده و شیره (حدود ۴۰۰ کالری)
یک لیوان شیر، یک قاشق غذاخوری ارده، یک قاشق غذاخوری شیره خرما یا شیره انگور و یک موز. همان طعم آشنای اردهشیره صبحانه، این بار در لیوان. حدود ۱۲ گرم پروتئین دارد.
یک لیوان کوچک شیر (۲۰۰ میلیلیتر)، یک اسکوپ بستنی وانیلی، یک موز، یک قاشق غذاخوری عسل و یک مشت کوچک پسته و بادام خردشده برای روی آن. شبیه همان معجونی است که در آبمیوهفروشیها میفروشند، فقط اندازهاش دست خودتان است. چون قند بیشتری دارد، آن را برای یکی دو روز در هفته نگه دارید.
۵. ماست، توت و بادام (حدود ۳۹۰ کالری)
۲۰۰ گرم ماست پرچرب، نصف لیوان شیر، ۲ قاشق غذاخوری توت خشک یا یک مشت توتفرنگی، یک قاشق غذاخوری عسل و ۱۵ گرم بادام. برای کسانی که شیر خالی به معدهشان نمیسازد، پایه ماستی معمولاً راحتتر است. حدود ۱۴ گرم پروتئین دارد.
۶. انجیر خشک و بادام (حدود ۴۰۵ کالری)
یک لیوان شیر، ۳ انجیر خشک خیسخورده و ۲۰ گرم بادام. انجیر هم شیرینی میدهد و هم فیبر. اگر یبوست دارید، این دستور گزینه خوبی است.
۷. کاکائو و خرما (حدود ۳۷۰ کالری)
یک لیوان شیر، یک قاشق غذاخوری پودر کاکائوی خالص، ۴ دانه خرما و یک قاشق غذاخوری کره بادامزمینی. خرما جای شکر را میگیرد و طعمش به شیرکاکائو نزدیک میشود. حدود ۱۴ گرم پروتئین دارد.
۸. قهوه، موز و جو برای صبح (حدود ۳۸۵ کالری)
یک لیوان شیر سرد، یک قاشق چایخوری قهوه فوری، یک موز، ۳ قاشق غذاخوری جو دوسر و یک قاشق چایخوری عسل. برای کسی که صبح فقط قهوه میخورد و تا ظهر چیزی نمیخورد، این دستور صبحانه را در همان لیوان قهوه جا میدهد.
۹. پسته، هل و گلاب (حدود ۳۷۰ کالری)
یک لیوان شیر، ۲۵ گرم مغز پسته، ۳ دانه خرما، یک پنس هل و چند قطره گلاب. طعمش به شیربرنج و فالوده نزدیک است و برای عصرهای تابستان، سرد که بخورید، میچسبد.
۱۰. نسخه سنگین برای روزهای تمرین (حدود ۷۱۵ کالری)
۳۰۰ میلیلیتر شیر (کمی بیشتر از یک لیوان)، یک موز، ۵ قاشق غذاخوری جو دوسر، ۲ قاشق غذاخوری کره بادامزمینی و ۲ دانه خرما. حدود ۲۶ گرم پروتئین دارد و برای کسی است که تمرین قدرتی میکند و هدف کالریاش بالاست. اگر تازه شروع کردهاید، از دستورهای سبکتر بالا شروع کنید؛ لیوانی که نصفه بماند، کالریاش هم نصفه است.
معجون خانگی هر بار کمی فرق میکند: یک روز موز بزرگتر است و یک روز کره بادامزمینی بیشتر. اگر میخواهید بدانید معجون امروز واقعاً چند کالری بوده، فهرست مواد را همانطور که در مخلوطکن ریختهاید، در بخش «آنالیز رسپی» فیگ فیت بنویسید تا کالری و ماکروهایش تخمین زده شود. قالب خاصی لازم نیست؛ همان «یک لیوان شیر، یک موز، چهار قاشق جو» کافی است.
معجون را چه ساعتی و چقدر بخوریم؟
زمان دقیق آنقدر که گفته میشود مهم نیست. آنچه اهمیت دارد این است که معجون جای وعدهای را نگیرد و اشتهای وعده بعد را هم کور نکند. برای بیشتر آدمها این زمانها بهتر جواب میدهد:
میانوعده صبح یا عصر، دو سه ساعت بعد از صبحانه یا ناهار و دستکم دو ساعت پیش از وعده بعدی.
بعد از تمرین. اگر باشگاه میروید، معجونی که پروتئین بیشتری دارد (دستور ۲ یا ۱۰) اینجا انتخاب خوبی است.
پیش از خواب. برای بعضیها یک لیوان سبکتر، مثل دستور ۱ یا ۵، راحتترین زمان است، چون دیگر وعدهای پشت سرش نیست. اگر رفلاکس دارید، این زمان را کنار بگذارید.
معجون را همراه ناهار نخورید. یک لیوان بزرگ نوشیدنی کنار غذا جای چند قاشق برنج و خورش را میگیرد و در عمل کالری روز بیشتر نمیشود.
برای مقدار هم از یک لیوان در روز شروع کنید. اگر بعد از دو سه هفته وزنتان تکان نخورد و غذای اصلیتان کم نشده بود، لیوان دوم را اضافه کنید یا دستور پرکالریتری انتخاب کنید. بیشتر از این، معمولاً اشتهای وعدههای اصلی را پایین میآورد و حاصلش صفر میشود.
اشتباههای رایج در درست کردن معجون چاقی
تخممرغ خام در معجون
در بعضی دستورهای قدیمی، یک تخممرغ خام هم در معجون میزنند. این کار خطر آلودگی به سالمونلا دارد و پروتئین تخممرغ خام هم به خوبی تخممرغ پخته جذب نمیشود. اگر پروتئین بیشتری میخواهید، ماست، شیر بیشتر یا کره بادامزمینی اضافه کنید و تخممرغ را آبپز کنار معجون بخورید.
شکر و عسل بیش از حد
خرما و موز خودشان شیریناند. سه قاشق عسل اضافه کالری را بالا میبرد، اما بیشترش قند است و بعد از یکی دو هفته، طعم معجون هم دلتان را میزند. یک قاشق کافی است؛ کالری بیشتر را از جو و آجیل بگیرید.
معجون بهجای غذا
اگر صبحانه را حذف کنید و بهجایش یک معجون بخورید، کالری روزتان تقریباً همان میماند. معجون باید روی غذای همیشگی اضافه شود. استثنا روزهایی است که واقعاً نمیتوانید غذای جامد بخورید؛ در این روزها یک معجون از هیچ بهتر است.
معجون بدون پروتئین
لیوانی که فقط موز و عسل و بستنی دارد، کالری میدهد، اما پروتئین کمی دارد. برای اینکه وزن اضافهشده بیشتر عضله باشد تا چربی، به پروتئین کافی و تمرین قدرتی نیاز دارید. پایه شیر یا ماست و یک قاشق کره بادامزمینی، پروتئین هر لیوان را به ۱۲ تا ۲۰ گرم میرساند. برای ایدههای بیشتر، فهرست غذاهای پرپروتئین را ببینید.
آجیل شور یا برشته در روغن
آجیل شور سدیم معجون را بالا میبرد و طعمش هم با شیر جور درنمیآید. آجیل خام یا بوداده بینمک بخرید. اینکه کدام مغز در هر گرم چقدر کالری دارد، در راهنمای آجیل و کالری آن آمده است.
اگر یکی از این دستورها معجون همیشگیتان شد و هر روز همان را درست میکنید، لازم نیست هر بار از اول ثبتش کنید. در فیگ فیت میتوانید آن را یک بار با نام و کالری و ماکروها بهعنوان غذای سفارشی ذخیره کنید تا از آن به بعد با یک جستوجو ثبت شود.
معجون خانگی یا پودر چاقی؟
بیشتر پودرهای افزایش وزن که مجوز معتبر دارند، در اصل ترکیبی از کربوهیدرات، پروتئین شیر و کمی چربیاند. یعنی تقریباً همان چیزی که در یک لیوان شیر و موز و جو هست، به شکل پودر. فرقشان در راحتی است، نه در اثر.
معیار
معجون خانگی
پودر چاقی مجاز
زمان آمادهسازی
حدود ۵ دقیقه با مخلوطکن
یک دقیقه با شیکر
ترکیب
مواد مشخص و قابل دیدن
طبق برچسب سازنده
تنوع طعم
با عوض کردن میوه و آجیل
محدود به طعمهای محصول
فیبر و ریزمغذی
از میوه و آجیل و جو
بسته به محصول
همراه داشتن بیرون از خانه
سخت، باید سرد بماند
راحت
اگر ساعتها بیرون از خانهاید و وقت درست کردن معجون ندارید، یک پودر معتبر با مجوز سازمان غذا و دارو کار را راحت میکند. اما مراقب محصولاتی باشید که برچسب کامل یا سازنده مشخص ندارند، یا وعدههایی مثل «چاقی صورت در یک هفته» میدهند. چنین محصولاتی ممکن است ترکیبات دارویی اعلامنشده داشته باشند و وزنی که با آنها بالا میرود، اغلب با قطع مصرف برمیگردد.
سوالات متداول
معجون چاقی با شیر و خرما واقعاً وزن را بالا میبرد؟
بله، به شرط اینکه روی غذای همیشگیتان اضافه شود و هر روز خورده شود. یک لیوان شیر و چهار خرما و چند گردو حدود ۳۶۰ کالری دارد که تقریباً به اندازه مازاد روزانه لازم برای افزایش وزن سالم است. اثرش از کالری است، نه از خاصیت ویژه خرما یا شیر.
اگر شیر به من نمیسازد، معجون را با چه درست کنم؟
شیر بدون لاکتوز، ماست رقیقشده یا شیر سویا جایگزینهای خوبیاند. ماست معمولاً برای کسانی که با شیر دچار نفخ میشوند، راحتتر هضم میشود. شیر سویا پروتئین نزدیک به شیر گاو دارد، اما شیر بادام پروتئین و کالری بسیار کمتری دارد و اگر از آن استفاده میکنید، یک قاشق کره بادامزمینی بیشتر اضافه کنید.
چند وقت طول میکشد تا اثر معجون را روی ترازو ببینم؟
با یک لیوان در روز و بدون کم شدن غذای اصلی، معمولاً بعد از دو تا چهار هفته تغییر روی ترازو دیده میشود. هفتهای یک بار و در شرایط یکسان وزن کنید؛ وزنکشی هر روزه به خاطر نوسان آب بدن گمراهکننده است.
میشود معجون را از شب قبل درست کرد؟
بله، تا ۲۴ ساعت در یخچال و در ظرف دربسته میماند. موز کمی تیره میشود و جو دوسر غلیظتر، که با چند قاشق شیر و تکان دادن درست میشود. معجون حاوی شیر را بیرون از یخچال نگه ندارید.
معجون چاقی جوش صورت میآورد؟
شواهد قطعیای وجود ندارد که معجون خانگی جوش بیاورد. بعضیها گزارش میکنند لبنیات زیاد یا قند زیاد جوششان را بیشتر میکند. اگر چنین تجربهای دارید، عسل و بستنی را حذف کنید یا پایه را ماست بگذارید و ببینید تغییری میکند یا نه.
معجون چاقی خانگی وقتی جواب میدهد که ساده و تکرارشدنی باشد. از دستور اول یا دوم شروع کنید، دو هفته هر روز یک لیوان بخورید و بعد ترازو را نگاه کنید. اگر عدد بالا رفته، همان را ادامه دهید و اگر نه، یک دستور پرکالریتر یا لیوان دوم را امتحان کنید.