لاغری در ۲ هفته قبل از مهمانی: برنامه روزبهروز و امن
انتشار: ۱۹ دی ۱۴۰۴
لاغری در ۲ هفته شدنی است، اما نه به اندازهای که تبلیغهای «۱۰ کیلو در ۱۴ روز» وعده میدهند. با کسری کالری ملایم، معمولاً حدود ۱ تا ۲ کیلو چربی کم میشود و کم کردن نمک و نفخ، یکی دو کیلوی دیگر را هم از روی ترازو برمیدارد. نتیجهاش شب مهمانی دیده میشود: لباس راحتتر بسته میشود، صورت پف کمتری دارد و شکم صافتر است. در ادامه برنامهای روزبهروز میبینید که بدون گرسنگی کشیدن و بدون قرص و چای لاغری، شما را به همین نتیجه میرساند.
عروسی دخترخاله، جشن فارغالتحصیلی یا یک مهمانی کاری؛ مناسبتش هر چه باشد، دو هفته زمان کمی است و همین کمی وقت، آدم را وسوسه میکند که سراغ رژیمهای شوک برود. این برنامه برعکس عمل میکند. چیزهایی را هدف میگیرد که در چهارده روز واقعاً تغییر میکنند و کاری به بقیه ندارد.
در ۲ هفته واقعاً چقدر میشود لاغر شد؟
وزنی که در دو هفته کم میشود از یک جنس نیست. بخشی از آن چربی است، بخشی آب و بخشی هم محتوای دستگاه گوارش و نفخ. این سه با سرعتهای متفاوتی تغییر میکنند و دانستنشان جلوی ناامیدیهای بیدلیل را میگیرد.
نوع تغییر
مقدار تقریبی در ۲ هفته
چه چیزی را عوض میکند
چربی بدن
حدود ۱ تا ۲ کیلو با کسری ۴۰۰ تا ۵۰۰ کالری
دور کمر و فرم بدن، بهآرامی
آب همراه ذخیرهی کربوهیدرات
حدود ۰٫۵ تا ۱٫۵ کیلو، بیشتر در هفته اول
عدد ترازو، پف صورت و دستها
نمک و آب جمعشده زیر پوست
متغیر، از چند صد گرم تا بیش از یک کیلو
پف صورت، انگشتها و مچ پا
نفخ و محتوای روده
متغیر
برآمدگی شکم، مخصوصاً عصرها
ترکیب اینها یعنی کاهش ۲ تا ۳ کیلو روی ترازو در پایان دو هفته برای خیلیها دور از انتظار نیست، بهشرطی که وزن اضافهای برای کم کردن داشته باشند. کسی که فقط چند کیلو با وزن دلخواهش فاصله دارد، عدد کوچکتری میبیند و این کاملاً طبیعی است.
چرا رژیم شوک کار را خراب میکند؟
نصف کردن ناگهانی غذا در دو هفته سه هزینه دارد. اول، گرسنگی شدید که معمولاً تا روز پنجم یا ششم دوام میآورد و بعد با یک پرخوری بزرگ تمام میشود. دوم، خستگی و کمخوابی؛ کسی که با ۸۰۰ کالری در روز سر میکند، شب مهمانی بیشتر رنگپریده و بیحوصله است تا سرحال. سوم، چیزی که کم میشود بیشتر آب و کمی عضله است و چند روز بعد از مهمانی، با برگشتن به غذای معمولی، برمیگردد.
روز اول: سه عدد که باید بدانید
پیش از هر تغییری، این کارها را صبح روز اول انجام دهید:
ناشتا و بعد از دستشویی، خودتان را وزن کنید.
دور کمر را با متر خیاطی همسطح ناف اندازه بگیرید. برای این دو هفته، این عدد از وزن گویاتر است.
نیاز روزانهتان را با محاسبهگر TDEE حساب کنید و ۴۰۰ تا ۵۰۰ کالری از آن کم کنید.
لباسی را که میخواهید شب مهمانی بپوشید، همین امروز امتحان کنید. حسی که این لباس روز چهاردهم میدهد، معیار واقعی شماست.
مثلاً اگر TDEE شما حدود ۲۱۰۰ کالری باشد، هدف این دو هفته حدود ۱۶۰۰ تا ۱۷۰۰ کالری است. کمتر از این را امتحان نکنید. کسری بزرگتر در این مدت کوتاه چیز زیادی اضافه نمیکند، اما احتمال پرخوری را بالا میبرد.
هفته اول: کسری کالری بدون حذف غذای ایرانی
هفته اول کار اصلی را انجام میدهد: ساختن کسری کالری با تغییرهای کوچک. لازم نیست غذای جداگانه بپزید.
روز ۱ تا ۳: بشقاب را سبک کنید
برنج را یک کفگیر کمتر بکشید و جایش سالاد شیرازی یا سبزی خوردن بگذارید. هر ۱۰۰ گرم برنج سفید پخته حدود ۱۳۰ کالری دارد.
کنار غذای برنجی نان نخورید.
روغن خورش و املت را با قاشق اندازه بگیرید. هر قاشق غذاخوری روغن حدود ۱۲۰ کالری است.
نوشابه و آبمیوهی صنعتی را با آب، دوغ کمنمک یا چای بیقند عوض کنید.
روز ۴ تا ۷: پروتئین را بالا ببرید
در هر وعدهی اصلی یک منبع پروتئین بگذارید: دو تخممرغ در صبحانه، یک تکه مرغ یا ماهی یا گوشت در ناهار، و ماست یا عدسی یا پنیر در شام. پروتئین سیرکننده است و کمک میکند در دورهی کمخوری، گرسنگی عصرها کمتر شود. اگر ایده کم دارید، فهرست خوراکیهای پرپروتئین را ببینید.
در همین هفته، روزی ۳۰ دقیقه پیادهروی تند را هم شروع کنید. کالریاش بزرگ نیست، اما اشتها را منظمتر و خواب را بهتر میکند. اگر ۳۰ دقیقهی یکجا سخت است، بعد از ناهار و شام هر بار ۱۵ دقیقه راه بروید.
یک روز نمونه با حدود ۱۶۰۰ کالری
وعده
چه بخورید
کالری تقریبی
صبحانه
دو تخممرغ آبپز، یک تکه نان سنگک کفدستی، خیار و گوجه، چای بیقند
حدود ۳۰۰
میانوعده
یک سیب و ۵ عدد بادام
حدود ۱۵۰
ناهار
۱۵۰ گرم برنج، یک کاسه کوچک خورش قیمه بادمجان کمروغن، سالاد
حدود ۵۵۰
عصرانه
یک کاسه ماست کمچرب با خیار و نعناع
حدود ۱۲۰
شام
۱۵۰ گرم مرغ یا ماهی کبابی، سبزیجات بخارپز یا سالاد، یک قاشق چایخوری روغن زیتون
حدود ۴۵۰
عددها تقریبیاند و به دستور پخت و اندازهی ظرف بستگی دارند. اگر هدفتان بیشتر است، یک میانوعده یا یک کفگیر برنج اضافه کنید.
هفته دوم: نمک، آب و نفخ
هفته دوم به چیزهایی میرسد که بیشترین اثر را روی ظاهر شب مهمانی دارند. بدن برای هر مقدار سدیم، آب نگه میدارد. شام شور دیشب، صبح به شکل پف زیر چشم و انگشترِ تنگ دیده میشود. سازمان جهانی بهداشت برای بزرگسالان مصرف کمتر از ۵ گرم نمک در روز را توصیه میکند؛ کمی کمتر از یک قاشق چایخوری. بیشتر نمک روزانه هم از نمکدان نمیآید، بلکه از سوسیس و کالباس، پنیر شور، ترشی و شور، چیپس، سسها و غذای بیرون.
کارهای این هفته:
سوسیس، کالباس، چیپس و پفک را کنار بگذارید.
ترشی و شور را به یکی دو قاشق محدود کنید.
نمک را آخر پخت اضافه کنید و جایش از لیمو، سیر، آبغوره و سبزی خشک کمک بگیرید.
آب کافی بنوشید. شاید عجیب باشد، اما بدنی که کمآبی دارد، آب بیشتری نگه میدارد، نه کمتر.
نیاز آبی آدمها یکسان نیست و به وزن، هوا و فعالیت بستگی دارد. اگر میخواهید تخمینی برای خودتان داشته باشید، محاسبهگر نیاز آبی روزانه را ببینید. مشکل بیشتر آدمها اما ندانستن عدد نیست؛ این است که در شلوغی روز یادشان نمیماند چند لیوان خوردهاند. در فیگ فیت آب را کنار کالریها ثبت میکنید: با کشیدن کارت ماکروها به صفحهی دوم، کارت آب ظاهر میشود و هر بار که لیوانی مینوشید، یک ضربه روی دکمهی + کافی است. هر لیوان ۲۵۰ میلیلیتر حساب میشود و جمع روز را به لیتر هم میبینید.
غذاهایی که نفخ را بیشتر میکنند
حبوبات، کلم و گلکلم، پیاز خام، نوشابههای گازدار و آدامس برای خیلیها نفخآورند. لازم نیست برای همیشه کنارشان بگذارید، ولی در سه چهار روز آخر، کمترشان کنید. اگر هر روز آش و عدسی میخورید، این چند روز جایشان را به مرغ، ماهی، تخممرغ و ماست بدهید. تند غذا خوردن هم هوا وارد معده میکند؛ لقمهها را کوچکتر بردارید و غذا را دستکم ۱۵ دقیقه طول بدهید.
سه روز آخر: چه بخورید و چه نخورید
سه روز آخر وقت تغییر بزرگ نیست. همان برنامه را ادامه دهید و فقط چند چیز را دقیقتر کنید.
بیشتر بخورید
کمتر بخورید
مرغ و ماهی کبابی، تخممرغ
سوسیس، کالباس، غذای آماده
ماست ساده و کمنمک
پنیر شور، ترشی، شور
خیار، کاهو، کدو و هویج پخته
کلم، پیاز خام، حبوبات زیاد
برنج کته یا نان سنگک به اندازه
فستفود و غذای سرخکردنی
آب، چای کمرنگ، دمنوش نعناع
نوشابه و آبمیوهی صنعتی
دو شب آخر، دستکم ۷ ساعت بخوابید. کمخوابی هم اشتها را بالا میبرد و هم صبح روز بعد، پف و تیرگی زیر چشم را بیشتر میکند. شام را هم دو سه ساعت پیش از خواب تمام کنید.
روز مهمانی: از صبح تا آخر شب
اشتباه رایج این است که آدم کل روز چیزی نخورد تا شب «جا داشته باشد». نتیجهاش رسیدن به مهمانی با گرسنگی شدید و خوردن بیحساب از ظرف شیرینی و آجیل است. بهتر است اینطور پیش بروید:
صبحانهی معمولی با پروتئین بخورید، مثلاً تخممرغ و نان و پنیر.
ناهار سبک ولی کامل باشد: مرغ یا ماهی با سالاد و کمی برنج.
یکی دو ساعت پیش از مهمانی، یک میانوعدهی کوچک بخورید؛ یک کاسه ماست یا یک سیب.
سر شام، اول نصف بشقاب را سالاد و سبزی بگذارید، یک چهارم کباب یا مرغ و یک چهارم برنج زعفرانی.
اگر تهدیگ دوست دارید، یک تکه بردارید و با لذت بخورید.
از دسر و شیرینی، یکی را که بیشتر دوست دارید انتخاب کنید، نه از هر کدام یکی.
یک شب مهمانی دو هفته تلاش را خراب نمیکند. اگر فردا صبح ترازو یکی دو کیلو بالاتر بود، بیشترش نمک و آب غذای شب قبل است و ظرف چند روز برمیگردد. توضیح بیشتر دربارهی این بالا و پایینها را در راهنمای نوسان روزانه وزن بخوانید.
کارهایی که در این ۲ هفته نباید بکنید
وقتی زمان کم است، راههای میانبُر وسوسهکنندهاند. اینها را کنار بگذارید:
قرص ادرارآور و ملین: آب و محتوای روده را بیرون میکشند، نه چربی را. خطر کمآبی، سرگیجه و بههمخوردن املاح بدن را هم دارند.
رژیم زیر ۱۰۰۰ کالری: بدون نظر پزشک، برای این مدت کوتاه هم ارزشش را ندارد.
چای و قرص لاغری: بسیاری از آنها اثر ادرارآور یا ملین دارند. چرا این محصولات انتظار را برآورده نمیکنند، در بررسی چای لاغری آمده است.
گن و لباسهای عرقکننده برای لاغری: عرق کردن آب را کم میکند و با اولین لیوان آب برمیگردد.
بعد از مهمانی چه کنید؟
دو هفتهای که گذشت، نشان داده تغییرهای کوچک چقدر اثر دارند. اگر مناسبت بزرگتری مثل عروسی خودتان در راه است، همین عادتها را ادامه دهید؛ برنامه ۱۲ هفتهای لاغری قبل از عروسی فرصت تغییر بیشتری میدهد. اگر هم فقط میخواهید وزن فعلی را نگه دارید، کالری را آرامآرام به حدود TDEE برگردانید، نه یکشبه.
سوالات متداول
در دو هفته میشود ۵ کیلو کم کرد؟
برای بیشتر آدمها نه، دستکم نه از جنس چربی. ۵ کیلو چربی کسری کالریای میخواهد که در دو هفته عملاً یعنی گرسنگی کامل. عددهای بزرگی که بعضی رژیمها نشان میدهند، بیشتر آب و محتوای روده است که بعد از برگشتن به غذای عادی برمیگردد.
وزنی که کم کردم بعد از مهمانی برمیگردد؟
بخش آبی آن تا حدی برمیگردد، مخصوصاً بعد از یک شام شور و پرکربوهیدرات. چربیای که کم کردهاید اما فقط وقتی برمیگردد که چند هفته پشت سر هم بیش از نیازتان بخورید. یک شب مهمانی چنین اثری ندارد.
ورزش در این دو هفته فایده دارد؟
پیادهروی روزانه و چند جلسه تمرین سبک قدرتی کمک میکند، اما بیشتر کاهش وزن در این مدت از غذا میآید. تمرین سنگین و تازه را درست پیش از مهمانی شروع نکنید؛ عضلههای دردناک و خستگی چیزی نیست که برای آن شب بخواهید.
برای شکم صافتر، نان و برنج را کامل حذف کنم؟
لازم نیست. کم کردن مقدارشان کافی است. حذف کامل کربوهیدرات در روزهای اول آب بیشتری را از بدن خارج میکند، اما همین آب با اولین بشقاب برنج شب مهمانی برمیگردد و ممکن است حس سنگینی بیشتری بدهد.
دمنوش برای نفخ کمک میکند؟
دمنوش نعناع یا زنجبیل برای بعضیها حس سبکی میدهد و جای نوشیدنی شیرین را هم میگیرد. معجزهای در کارشان نیست و چربی نمیسوزانند، ولی اگر کمک میکنند آب بیشتری بنوشید و نوشابه کمتر، انتخاب خوبیاند.
دو هفته برای تغییر بدن کم است، اما برای اینکه سبکتر، سرحالتر و با شکمی کمنفختر به یک شب مهم برسید کافی است. از همین امروز سه عدد روز اول را بنویسید و فقط کار روز ۱ تا ۳ را شروع کنید.